มูลนิธิออกใบเสร็จรับบริจาค ผู้บริจาคหักภาษีได้แค่ไหน

ผู้บริจาคเงินให้มูลนิธิสามารถนำใบเสร็จรับเงินไปใช้ลดหย่อนภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือหักเป็นค่าใช้จ่ายของนิติบุคคลได้ แต่หักได้มากน้อยแค่ไหนขึ้นอยู่กับประเภทของมูลนิธิและวัตถุประสงค์การบริจาค ส่วนมูลนิธิเองก็ต้องออกใบเสร็จรับบริจาคให้ถูกต้องตามหลักเกณฑ์ที่กรมสรรพากรกำหนด บทความนี้อธิบายทั้งสองฝั่งให้ชัดเจน

ทำไมใบเสร็จรับบริจาคจากมูลนิธิถึงสำคัญ

เมื่อบุคคลหรือบริษัทบริจาคเงินให้มูลนิธิหรือองค์กรการกุศล ใบเสร็จรับเงินที่มูลนิธิออกให้เป็นเอกสารสำคัญที่ผู้บริจาคต้องใช้ประกอบการยื่นภาษี ไม่ว่าจะเป็นการหักลดหย่อนภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา หรือหักเป็นรายจ่ายในการคำนวณกำไรสุทธิของนิติบุคคล อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ทุกใบเสร็จรับบริจาคจะใช้หักภาษีได้ เพราะกฎหมายกำหนดเงื่อนไขเฉพาะเกี่ยวกับสถานะของมูลนิธิผู้รับบริจาคไว้ชัดเจน

มูลนิธิต้องมีสถานะอะไรผู้บริจาคจึงหักภาษีได้

ตามประมวลรัษฎากร เงินบริจาคที่จะนำไปหักลดหย่อนภาษีได้ ต้องบริจาคให้แก่มูลนิธิหรือสมาคมที่ กระทรวงการคลังประกาศให้เป็นองค์การหรือสถานสาธารณกุศล เท่านั้น ไม่ใช่มูลนิธิทุกแห่งที่จดทะเบียนถูกต้องตามกฎหมายจะเข้าเงื่อนไขนี้โดยอัตโนมัติ

มูลนิธิที่จดทะเบียนจัดตั้งถูกต้องแต่ยังไม่ได้รับการประกาศเป็นองค์การสาธารณกุศลจากกระทรวงการคลัง แม้จะดำเนินกิจกรรมเพื่อสาธารณประโยชน์จริง ผู้บริจาคก็ยังไม่สามารถนำเงินบริจาคไปหักลดหย่อนภาษีได้ตามสิทธิพิเศษนี้ จึงเป็นเหตุผลที่ผู้บริจาคควรตรวจสอบสถานะของมูลนิธิก่อนบริจาคหากต้องการใช้สิทธิทางภาษี โดยสามารถตรวจสอบรายชื่อองค์การสาธารณกุศลได้ที่เว็บไซต์กรมสรรพากร (rd.go.th)

ผู้บริจาคบุคคลธรรมดาหักลดหย่อนได้เท่าไร

บุคคลธรรมดาที่บริจาคเงินให้มูลนิธิหรือสถานสาธารณกุศลที่ได้รับการประกาศจากกระทรวงการคลัง สามารถนำเงินบริจาคไปหักลดหย่อนภาษีได้ตามที่จ่ายจริง แต่รวมกันแล้วต้องไม่เกินร้อยละ 10 ของเงินได้พึงประเมินหลังหักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อนอื่นๆ ทั้งนี้เงื่อนไขและอัตราการหักลดหย่อนอาจมีการปรับปรุงเป็นครั้งคราว ผู้เสียภาษีควรตรวจสอบหลักเกณฑ์ปัจจุบันกับกรมสรรพากรหรือที่ปรึกษาภาษีก่อนยื่นแบบทุกครั้ง

นิติบุคคลหักเป็นรายจ่ายได้เท่าไร

สำหรับบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล เงินบริจาคให้แก่มูลนิธิหรือสถานสาธารณกุศลที่ได้รับการประกาศจากกระทรวงการคลัง สามารถนำมาหักเป็นรายจ่ายในการคำนวณกำไรสุทธิเพื่อเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลได้ แต่มีเพดานจำกัด โดยทั่วไปเงินบริจาคเพื่อการกุศลสาธารณะรวมกับเงินบริจาคเพื่อการศึกษาและกีฬาต้องไม่เกินร้อยละ 2 ของกำไรสุทธิ ก่อนหักรายจ่ายเพื่อการกุศลดังกล่าว ทั้งนี้อัตราและเงื่อนไขอาจแตกต่างกันตามประเภทของเงินบริจาค ควรตรวจสอบกับผู้เชี่ยวชาญภาษีก่อนบันทึกบัญชีเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษี

บริจาคบางประเภทหักได้ 2 เท่า จริงหรือไม่

รัฐบาลไทยมีมาตรการส่งเสริมการบริจาคในบางด้าน เช่น การบริจาคเพื่อสนับสนุนการศึกษา การกีฬา หรือโรงพยาบาลของรัฐ ซึ่งปัจจุบัน (ตามมติคณะรัฐมนตรีที่ขยายเวลามาตรการนี้) ให้สิทธิหักลดหย่อน/หักรายจ่ายได้ 2 เท่าของจำนวนที่บริจาคจริงสำหรับการบริจาคเพื่อการศึกษาและการกีฬา มีผลถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2570 เพื่อจูงใจให้ภาคเอกชนและประชาชนบริจาคมากขึ้น

เงื่อนไขสำคัญที่พลาดไม่ได้คือ การบริจาคต้องทำผ่านระบบบริจาคอิเล็กทรอนิกส์ (e-Donation) ของกรมสรรพากรเท่านั้นจึงจะได้สิทธิ 2 เท่า หากบริจาคเป็นเงินสดหรือผ่านช่องทางอื่นที่ไม่บันทึกผ่านระบบ e-Donation จะไม่ได้รับสิทธิ 2 เท่านี้ นอกจากนี้สัดส่วนสิทธิ 2 เท่าอาจแตกต่างกันตามประเภทผู้รับบริจาค เช่น บริจาคให้สถานศึกษาหรือมูลนิธิบางประเภทได้ 1 เท่า ขณะที่บริจาคให้โรงพยาบาลของรัฐบางกรณีได้ 2 เท่า มาตรการนี้มีระยะเวลาบังคับใช้เฉพาะและอาจมีการขยายหรือยกเลิกได้ในอนาคต ผู้บริจาคควรตรวจสอบว่ามูลนิธิหรือหน่วยงานที่จะบริจาคเข้าเงื่อนไขมาตรการปัจจุบันหรือไม่ก่อนตัดสินใจ และต้องบริจาคผ่านระบบ e-Donation เพื่อรักษาสิทธิ โดยตรวจสอบข้อมูลล่าสุดได้ที่กรมสรรพากรหรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญภาษี

มูลนิธิต้องออกใบเสร็จรับบริจาคอย่างไรให้ถูกต้อง

ใบเสร็จรับเงินบริจาคที่มูลนิธิออกให้ผู้บริจาคใช้ประกอบการยื่นภาษี ควรมีรายละเอียดครบถ้วนดังนี้

• ชื่อและที่อยู่ของมูลนิธิ พร้อมเลขประจำตัวผู้เสียภาษี
• ระบุว่าเป็นองค์การหรือสถานสาธารณกุศลลำดับที่เท่าใดตามประกาศกระทรวงการคลัง (ถ้ามี)
• ชื่อ-นามสกุล หรือชื่อนิติบุคคลของผู้บริจาค พร้อมเลขประจำตัวผู้เสียภาษีของผู้บริจาค
• จำนวนเงินที่บริจาค ทั้งตัวเลขและตัวหนังสือ
• วันที่รับบริจาค
• ลายมือชื่อผู้มีอำนาจของมูลนิธิ พร้อมตราประทับ (ถ้ามี)

มูลนิธิควรเก็บสำเนาใบเสร็จรับบริจาคทุกใบไว้เป็นหลักฐาน และจัดทำทะเบียนผู้บริจาคเพื่อความโปร่งใสในการตรวจสอบ นอกจากนี้ มูลนิธิที่ได้รับการประกาศเป็นองค์การสาธารณกุศลบางแห่งต้องรายงานข้อมูลการรับบริจาคให้กรมสรรพากรทราบตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด เพื่อรักษาสถานะองค์การสาธารณกุศลต่อไป

ตัวอย่างการคำนวณ: บริษัทบริจาคให้มูลนิธิที่ได้รับการประกาศ

สมมติบริษัทมีกำไรสุทธิก่อนหักรายจ่ายเพื่อการกุศล 5,000,000 บาท และบริจาคเงินให้มูลนิธิที่ได้รับการประกาศเป็นองค์การสาธารณกุศลจำนวน 150,000 บาท เพดานที่หักได้ (ร้อยละ 2 ของกำไรสุทธิ) คือ 5,000,000 x 2% = 100,000 บาท ดังนั้นบริษัทหักเป็นรายจ่ายได้เพียง 100,000 บาท ส่วนที่เกิน 50,000 บาท จะไม่สามารถนำมาหักเป็นรายจ่ายทางภาษีได้ในปีนั้น แม้จะจ่ายเงินบริจาคจริงครบ 150,000 บาทก็ตาม ตัวเลขนี้เป็นตัวอย่างสมมติเพื่อความเข้าใจ อัตราจริงและวิธีคำนวณควรตรวจสอบกับผู้เชี่ยวชาญภาษีตามกฎหมายที่บังคับใช้ในปีนั้นๆ

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยเกี่ยวกับการบริจาคและใบเสร็จ

• บริจาคให้มูลนิธิที่ไม่ได้รับการประกาศเป็นองค์การสาธารณกุศล: แล้วนำไปหักลดหย่อนภาษี ทำให้ถูกกรมสรรพากรปฏิเสธรายการเมื่อตรวจสอบ
• ใบเสร็จรับบริจาคไม่มีเลขประจำตัวผู้เสียภาษีของทั้งสองฝ่าย: ทำให้เอกสารไม่สมบูรณ์และอาจใช้อ้างอิงทางภาษีไม่ได้
• บริษัทบริจาคเกินเพดานร้อยละ 2 ของกำไรสุทธิ: แล้วนำส่วนเกินไปหักเป็นรายจ่ายทั้งหมด ทำให้คำนวณภาษีนิติบุคคลผิด
• เข้าใจผิดว่ามาตรการหักภาษี 2 เท่าใช้ได้กับทุกมูลนิธิตลอดไป: ทั้งที่มาตรการนี้มักมีเงื่อนไขและระยะเวลาเฉพาะ
• มูลนิธิไม่เก็บสำเนาใบเสร็จหรือทะเบียนผู้บริจาค: ทำให้ตรวจสอบย้อนหลังลำบากเมื่อกรมสรรพากรหรือหน่วยงานกำกับดูแลขอข้อมูล

คำแนะนำเชิงปฏิบัติสำหรับผู้บริจาคและมูลนิธิ

ผู้บริจาคที่ต้องการใช้สิทธิลดหย่อนภาษี ควรตรวจสอบสถานะองค์การสาธารณกุศลของมูลนิธิที่เว็บไซต์กรมสรรพากรก่อนบริจาคทุกครั้ง และเก็บใบเสร็จรับเงินที่มีรายละเอียดครบถ้วนไว้เป็นหลักฐานประกอบการยื่นภาษี ส่วนมูลนิธิควรจัดระบบออกใบเสร็จให้ครบถ้วนตามหลักเกณฑ์ พร้อมทำบัญชีและรายงานการรับบริจาคอย่างโปร่งใส เพื่อรักษาความน่าเชื่อถือและสถานะทางภาษีขององค์กรในระยะยาว

ใช้บทความนี้กับธุรกิจของคุณอย่างไร

เนื้อหาเรื่อง มูลนิธิออกใบเสร็จรับบริจาค ผู้บริจาคหักภาษีได้แค่ไหน ควรนำไปใช้ตรวจสอบกับเอกสารและตัวเลขจริงของกิจการ ไม่ใช่อ่านเพื่อจำคำศัพท์ เพราะแนวทางบัญชีและภาษีขึ้นกับข้อเท็จจริง เอกสาร และรอบเวลาที่เกิดรายการของแต่ละธุรกิจ

แหล่งอ้างอิงที่ใช้ทบทวน

• กรมสรรพากร (rd.go.th)
• กรมพัฒนาธุรกิจการค้า (dbd.go.th)
• ระบบยื่นแบบออนไลน์ e-Filing กรมสรรพากร

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

บริจาคให้มูลนิธิทุกแห่งหักลดหย่อนภาษีได้หรือไม่

ไม่ใช่ทุกแห่ง ต้องเป็นมูลนิธิหรือสมาคมที่กระทรวงการคลังประกาศให้เป็นองค์การหรือสถานสาธารณกุศลเท่านั้น ผู้บริจาคควรตรวจสอบรายชื่อองค์การสาธารณกุศลที่เว็บไซต์กรมสรรพากรก่อนบริจาคหากต้องการใช้สิทธิลดหย่อนภาษี

บุคคลธรรมดาหักลดหย่อนเงินบริจาคได้สูงสุดเท่าไร

โดยหลักการทั่วไปหักได้ตามที่จ่ายจริงแต่รวมกันไม่เกินร้อยละ 10 ของเงินได้พึงประเมินหลังหักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อนอื่น ทั้งนี้ควรตรวจสอบอัตราและเงื่อนไขล่าสุดกับกรมสรรพากรก่อนยื่นแบบภาษี เนื่องจากหลักเกณฑ์อาจมีการปรับปรุง

บริษัทหักรายจ่ายเงินบริจาคได้สูงสุดเท่าไร

โดยทั่วไปเงินบริจาคเพื่อการกุศลสาธารณะหักเป็นรายจ่ายได้ไม่เกินร้อยละ 2 ของกำไรสุทธิก่อนหักรายจ่ายเพื่อการกุศล ส่วนที่เกินเพดานจะไม่สามารถนำมาหักเป็นรายจ่ายทางภาษีได้ในปีนั้น

มาตรการหักภาษีบริจาคได้ 2 เท่ายังใช้ได้อยู่หรือไม่

ยังใช้ได้ตามมติคณะรัฐมนตรีที่ขยายเวลาสำหรับการบริจาคเพื่อการศึกษาและการกีฬาถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2570 แต่มีเงื่อนไขสำคัญคือต้องบริจาคผ่านระบบบริจาคอิเล็กทรอนิกส์ (e-Donation) ของกรมสรรพากรเท่านั้นจึงจะได้สิทธิ 2 เท่า หากบริจาคเงินสดหรือผ่านช่องทางอื่นจะไม่ได้สิทธินี้ ผู้บริจาคควรตรวจสอบความถูกต้องล่าสุดกับกรมสรรพากรหรือที่ปรึกษาภาษีก่อนตัดสินใจ เพราะมาตรการอาจเปลี่ยนแปลงได้

ใบเสร็จรับบริจาคต้องมีข้อมูลอะไรบ้างจึงใช้หักภาษีได้

ต้องมีชื่อที่อยู่และเลขประจำตัวผู้เสียภาษีของมูลนิธิ ระบุสถานะองค์การสาธารณกุศล ชื่อและเลขประจำตัวผู้เสียภาษีของผู้บริจาค จำนวนเงินบริจาค วันที่รับบริจาค และลายมือชื่อผู้มีอำนาจของมูลนิธิ

มูลนิธิที่จดทะเบียนแล้วแต่ยังไม่ได้เป็นองค์การสาธารณกุศล ผู้บริจาคหักภาษีได้ไหม

ไม่ได้ ผู้บริจาคจะไม่สามารถนำเงินบริจาคไปหักลดหย่อนภาษีได้ตามสิทธิพิเศษนี้ จนกว่ามูลนิธิจะได้รับการประกาศเป็นองค์การหรือสถานสาธารณกุศลจากกระทรวงการคลังอย่างเป็นทางการ