เอเจนซีที่บริหารสื่อโฆษณามักรับเงินจากลูกค้าเพื่อจ่าย platform หรือ vendor ต่อ คำถามสำคัญคือเงินนี้เป็นรายได้ของเอเจนซีทั้งหมดหรือเป็นเงินผ่านบัญชี และเอกสารภาษีควรออกอย่างไรให้ตรงกับสัญญา
สรุปประเด็นที่ควรรู้
- บทบาทเอเจนซี
- สัญญา media
- media spend
เริ่มจากบทบาทในสัญญา
ถ้าเอเจนซีเป็นผู้ขายบริการแบบรวมแพ็กเกจ เอกสารอาจต่างจากกรณีเป็นเพียงตัวแทนจ่ายเงินแทนลูกค้า สัญญาจึงต้องบอกบทบาท ความรับผิด และสิทธิในใบกำกับภาษีจาก vendor
จุดที่ต้องตกลงก่อนออกใบแจ้งหนี้คือ บทบาทเอเจนซี, ชื่อบนใบกำกับภาษี, service fee, markup, budget media เพราะเป็นฐานให้บัญชีแยกรายได้ ต้นทุน และภาษีได้ตรงกับข้อเท็จจริงของงาน
- บทบาทเอเจนซี
- ชื่อบนใบกำกับภาษี
- service fee
- markup
- budget media
คุมใบกำกับภาษีของ media vendor
ต้องตรวจว่าใบกำกับภาษีหรือ receipt จาก platform ออกในชื่อใคร มี VAT หรือไม่ และนำไปใช้ในรายงานภาษีของฝ่ายใดได้ตามข้อเท็จจริง
เอกสารที่ควรเก็บคู่กันคือ สัญญา media, media plan, invoice platform, ใบกำกับภาษีขาย, รายงานใช้เงิน เพื่อให้ตรวจย้อนหลังได้ทั้งตอนปิดบัญชีรายเดือน ยื่น VAT หักภาษี ณ ที่จ่าย และปิดงบประจำปี
- สัญญา media
- media plan
- invoice platform
- ใบกำกับภาษีขาย
- รายงานใช้เงิน
ดู margin แยกจากยอด spend
ยอด media spend สูงไม่ได้แปลว่าเอเจนซีกำไรสูง ควรแยก service fee, markup, rebate และต้นทุนจริง เพื่อดู margin ที่ใช้บริหารธุรกิจ
รายงานที่เจ้าของกิจการควรดูทุกเดือน ได้แก่ media spend, agency fee, markup, rebate, margin แคมเปญ เพื่อรู้ว่ากำไรจริงมาจากลูกค้าใด โครงการใด และงานใดกำลังกินเงินสด
- media spend
- agency fee
- markup
- rebate
- margin แคมเปญ
ตารางเงื่อนไขการจัดทำบัญชีเงินสำรองจ่ายค่าสื่อไม่ให้เสี่ยงภาษีขาย (Pass-Through Media Spend Accounting Rules)
ระเบียบสรรพากรเพื่อป้องกันรายจ่ายถูกประเมินเป็นรายได้บริการของเอเจนซี:
| หมวดหมู่เงื่อนไข (Compliance Rule) | แนวทางปฏิบัติที่ถูกต้อง (Correct Practice) | จุดต้องห้ามสะสม (Strictly Forbidden) | ผลกระทบหากสรรพากรตรวจสอบพบ |
|---|---|---|---|
| การออกใบแจ้งหนี้ของเจ้าของสื่อ | บังคับให้ออกชื่อ ที่อยู่ และเลขผู้เสียภาษีเป็นของลูกค้าโดยตรง | ห้ามออกเป็นชื่อเอเจนซีโฆษณาแล้วนำมาหักเป็นค่าใช้จ่ายบริษัท | ถือเป็นรายได้ของเอเจนซีและต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% เต็มจำนวน |
| การเรียกเก็บเงินจากลูกค้า | เรียกเก็บเงินตามยอดจริงที่จ่ายไปโดยห้ามบวกกำไรเพิ่มแม้แต่บาทเดียว | ห้ามบวกเพิ่มหรือปัดเศษยอดเศษเงินทอนในการเรียกเก็บเงินรวม | สรรพากรจะตีความว่าเป็นการให้บริการรวมและเรียกเก็บ VAT ทั้งก้อน |
| หลักฐานแนบการชำระเงิน | แนบใบกำกับภาษีของสื่อพร้อมสลิปโอนเงินฝั่งเอเจนซีและใบหัก ณ ที่จ่าย | เก็บเฉพาะสลิปโอนเงินโฆษณาโดยไม่มีใบสำคัญรับของบริษัทสื่อ | ไม่ได้รับอนุญาตให้ใช้เกณฑ์หักรายจ่ายและไม่สอดคล้องหลักเกณฑ์ตัวแทน |
เช็กลิสต์นำไปใช้ในเดือนนี้
สิ่งที่ควรทำทันที
- ระบุบทบาทในสัญญา
- แยก budget media กับ fee
- ตรวจชื่อบนใบกำกับภาษี
- เก็บรายงานใช้เงิน
- ทำ margin report แยกแคมเปญ
ลิงก์ที่เกี่ยวข้อง
แหล่งอ้างอิงที่ใช้ทบทวน
- กรมสรรพากร
- ระบบยื่นแบบออนไลน์ e-Filing กรมสรรพากร
- กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
- ระบบ DBD e-Filing
- สำนักงานประกันสังคม
หมายเหตุ: เนื้อหานี้เป็นแนวทางทั่วไปสำหรับผู้ประกอบการ SME การบันทึกบัญชีและภาษีของแต่ละกิจการควรพิจารณาจากเอกสารจริง สัญญา และข้อเท็จจริงของรายการ หากมีรายการเฉพาะ ควรปรึกษาผู้ทำบัญชีหรือที่ปรึกษาภาษีก่อนตัดสินใจ
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
รับเงิน media spend จากลูกค้าต้องออกใบกำกับภาษีเต็มจำนวนไหม
ต้องดูบทบาทและเอกสารสัญญา หากเป็นการขายบริการรวมกับสื่ออาจต่างจากการจ่ายแทนแบบ pass-through
ใบกำกับภาษี platform ออกชื่อเอเจนซีใช้ได้ไหม
ต้องดูว่าค่าใช้จ่ายเป็นของใครตามสัญญาและข้อเท็จจริง จึงควรจัดชื่อผู้ซื้อให้สอดคล้องตั้งแต่เริ่มแคมเปญ
ควรส่งข้อมูลอะไรให้สำนักงานบัญชีทุกเดือน
ควรส่งสัญญา ใบเสนอราคา ใบแจ้งหนี้ ใบกำกับภาษี ใบหัก ณ ที่จ่าย รายงานต้นทุนโครงการ และหลักฐานรับจ่ายเงินของเดือนนั้น