ในการบริหารบริษัทจำกัด เจ้าของกิจการมักทำหน้าที่เป็น "กรรมการผู้มีอำนาจลงนาม" ไปพร้อมกันด้วย คำถามยอดฮิตด้านบัญชีและภาษีคือ **"ค่าใช้จ่ายอะไรบ้างของกรรมการที่สามารถเอามาลงเป็นค่าใช้จ่ายบริษัทได้โดยไม่ผิดกฎหมายสรรพากร?"** หากตั้งจ่ายผิดวิธี นอกจากบริษัทจะโดนบวกกลับภาษีนิติบุคคลแล้ว กรรมการยังอาจโดนประเมินภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาเพิ่มอีกด้วย
1. หลักเกณฑ์การพิจารณาค่าใช้จ่ายกรรมการของกรมสรรพากร
สรรพากรมีหลักการสำคัญในการพิจารณาว่า รายจ่ายของกรรมการเป็นค่าใช้จ่ายของบริษัทได้หรือไม่ ดังนี้:
- ต้องเกี่ยวข้องกับการประกอบกิจการโดยตรง: รายจ่ายนั้นต้องจ่ายไปเพื่อหาประโยชน์ทางธุรกิจหรือเพื่อผลประโยชน์ของบริษัท ไม่ใช่รายจ่ายส่วนตัวของกรรมการหรือครอบครัว
- ต้องไม่ใช่รายจ่ายต้องห้ามตามมาตรา 65 ตรี: เช่น ค่ารับรองส่วนที่เกินเกณฑ์ หรือรายจ่ายที่ไม่มีหลักฐานการจ่ายเงินที่ชัดเจน
- ต้องกำหนดไว้เป็นนโยบายและระเบียบสวัสดิการชัดเจน: บริษัทควรทำ **"ระเบียบการเบิกจ่ายสวัสดิการกรรมการและพนักงาน"** เป็นลายลักษณ์อักษร และผ่านการอนุมัติจากที่ประชุมผู้ถือหุ้นหรือคณะกรรมการ เพื่อแสดงความเป็นมาตรฐานเดียวกัน
2. 4 สวัสดิการยอดฮิตที่บริษัทหักภาษีได้ (โดยกรรมการไม่ต้องเสียภาษีบุคคล)
หากบริษัทกำหนดสวัสดิการเหล่านี้ไว้ในระเบียบการเบิกจ่ายอย่างถูกต้อง จะมีสถานะเป็นรายจ่ายเบิกได้ทางภาษีและได้รับการยกเว้นภาษีบุคคลธรรมดา:
ประเภทสวัสดิการที่ผ่านเกณฑ์ทางภาษี:
1. **ค่ารักษาพยาบาล:** การจัดสวัสดิการตรวจสุขภาพประจำปี หรือค่ารักษาพยาบาลที่จ่ายตรงให้โรงพยาบาลหรือเบิกตามสิทธิ์ที่ระบุในระเบียบบริษัท (ต้องเป็นสิทธิ์ที่ให้กับพนักงานทุกคนในระดับเดียวกันอย่างเป็นธรรม)
2. **ค่ายานพาหนะและน้ำมันรถ:** รถยนต์ของบริษัทที่นำมาให้กรรมการใช้ปฏิบัติงาน หรือกรณีที่กรรมการใช้รถส่วนตัวแล้วเบิกค่าน้ำมันตามระยะทางจริง (ต้องมีบันทึกการเดินทางหรือ Logbook แนบใบเสร็จน้ำมันที่มีชื่อบริษัทชัดเจน)
3. **ค่าโทรศัพท์และอินเทอร์เน็ต:** เบอร์โทรศัพท์ที่จดทะเบียนในนามบริษัทและมอบให้กรรมการใช้ติดต่อประสานงานธุรกิจ
4. **ค่าฝึกอบรมสัมมนา:** ค่าเล่าเรียนหรือค่าลงทะเบียนหลักสูตรสัมมนาวิชาชีพที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาการทำงานของกรรมการในบริษัทโดยตรง
3. ข้อควรระวังและการทำเอกสารประกอบการลงบัญชี
เพื่อป้องกันปัญหาการโดนบวกกลับในการตรวจสอบของสรรพากร:
- หลีกเลี่ยงการจ่ายเป็นเงินก้อนถ้วน (Allowance): เช่น จ่าย "ค่าเบี้ยเลี้ยงเดินทางเหมาจ่ายเดือนละ 20,000 บาท" โดยไม่มีหลักฐานการเดินทางจริง รายจ่ายแบบนี้สรรพากรจะถือเป็นเงินได้บุคคลธรรมดาของกรรมการที่ต้องนำไปคำนวณภาษีปลายปี
- เอกสารสลิปและใบเสร็จต้องครบถ้วน: ใบเสร็จรับเงิน ค่าทางด่วน หรือใบกำกับภาษีต้องระบุชื่อ ที่อยู่ และเลขประจำตัวผู้เสียภาษีของบริษัทอย่างถูกต้อง การจ่ายเงินต้องมีหลักฐานการโอนเงินจากบัญชีบริษัทหรือใบสำคัญจ่ายประกอบ
สรุป
การบริหารรายจ่ายกรรมการให้ถูกต้องตามกฎหมายภาษี ไม่ใช่เรื่องยากหากบริษัทมีการร่างระเบียบสวัสดิการที่ชัดเจนและเก็บหลักฐานการเบิกจ่ายอย่างรัดกุม การออกแบบระบบเอกสารที่ดีนอกจากจะช่วยประหยัดภาษีนิติบุคคลได้อย่างถูกต้องแล้ว ยังเป็นการสร้างระบบควบคุมภายในที่ดีให้กับนิติบุคคลในระยะยาว
ใช้บทความนี้ตรวจอะไรกับธุรกิจได้บ้าง
บทความเรื่อง สวัสดิการและค่าใช้จ่ายกรรมการ: แบบไหนบริษัทหักภาษีได้ ไม่โดนบวกกลับ ควรตรวจพร้อมข้อมูลพนักงาน สัญญาจ้าง เวลาเข้างาน และรอบจ่ายเงินจริง เพราะงานเงินเดือนเกี่ยวข้องทั้งภาษีแรงงาน ประกันสังคม และเอกสารค่าใช้จ่ายบริษัท
เช็กลิสต์ก่อนใช้เรื่องนี้กับธุรกิจ
- ตรวจทะเบียนพนักงาน สัญญาจ้าง วันเริ่มงาน วันลาออก และฐานเงินเดือนล่าสุด
- กระทบยอดเงินเดือน สวัสดิการ โอที และรายการหักกับสลิปเงินเดือนและรายการโอนธนาคาร
- นำส่งประกันสังคมและภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่ายให้ตรงรอบ พร้อมเก็บหลักฐานการยื่นทุกเดือน
ข้อผิดพลาดที่ควรระวัง
- จ่ายเงินสดหรือสวัสดิการโดยไม่มีหลักฐานอนุมัติและหลักฐานรับเงิน
- คำนวณประกันสังคมหรือภาษีเงินเดือนจากฐานข้อมูลพนักงานที่ไม่อัปเดต
- แยกเงินเดือนกรรมการ พนักงาน และผู้รับจ้างอิสระไม่ชัดเจนจนใช้อัตราภาษีผิด
แหล่งอ้างอิงที่ใช้ทบทวน
- สำนักงานประกันสังคม: ข้อมูลนายจ้างและผู้ประกันตน
- กรมสรรพากร: ภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย
- กรมสรรพากร: ระบบยื่นแบบออนไลน์ e-Filing
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
สวัสดิการและค่าใช้จ่ายกรรมการ: แบบไหนบริษัทหักภาษีได้ ไม่โดนบวกกลับ เกี่ยวกับภาษีและประกันสังคมอย่างไร?
เรื่อง สวัสดิการและค่าใช้จ่ายกรรมการ: แบบไหนบริษัทหักภาษีได้ ไม่โดนบวกกลับ มักกระทบทั้งค่าใช้จ่ายเงินเดือน ภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย และเงินสมทบประกันสังคม จึงควรตรวจฐานเงินเดือนและรอบจ่ายเงินจริงก่อนบันทึกบัญชีหรือยื่นแบบ
เอกสารที่ควรมีสำหรับ สวัสดิการและค่าใช้จ่ายกรรมการ: แบบไหนบริษัทหักภาษีได้ ไม่โดนบวกกลับ คืออะไร?
ควรมีสัญญาจ้างหรือคำสั่งแต่งตั้ง สลิปเงินเดือน รายงานเวลาเข้างาน หลักฐานโอนเงิน แบบประกันสังคม และแบบภาษีเงินเดือน เพื่อให้ตรวจย้อนกลับได้ครบทั้งฝั่งแรงงานและภาษี
ถ้าคำนวณ สวัสดิการและค่าใช้จ่ายกรรมการ: แบบไหนบริษัทหักภาษีได้ ไม่โดนบวกกลับ ผิดควรเริ่มแก้จากตรงไหน?
ให้เริ่มจากเดือนที่ผิด ตรวจยอดจ่ายจริงกับยอดที่นำส่งประกันสังคมและภาษี จากนั้นให้ผู้ทำบัญชีประเมินว่าต้องยื่นปรับปรุงแบบหรือออกเอกสารเงินเดือนใหม่ให้พนักงานหรือไม่